Deze Dag in de Geschiedenis

29 juli

Geboortedag Harry Mulisch (1927-2010)

29 juli in Groningen

1883
Geboortedag GR bestuurder Derk Bartels (1883-1937), in Anreep bij Assen. Boerenzoon. SDAP, vanaf 1904. In 1926 werd hij de eerste socialistische burgemeester in de provincie Groningen, als burgemeester van Hoogezand (1926-37). Eerder was hij o.a. bankwerker in Uithuizen, gemeenteraadslid in Uithuizen en Groningen, en lid van Provinciale Staten (fractievoorzitter van de SDAP). In Hoogezand is de Burgemeester Bartelsstraat naar hem vernoemd. Hij overleed in 1937 in Hattem.
1903
Feestelijke intocht van koningin Wilhelmina (1880-1962) en prins Hendrik (1876-1934) in Delfzijl. Ze bezoeken o.a. de aanleg van de nieuwe haven; het pantserschip Ms. Kortenaer (1895-1920) ligt op de rede. Het koninklijk bezoek veroorzaakt een enorme toeloop van mensen.
1946
Geboortedag GR publicist, actievoerder en onderzoeker Herman Damveld, in Hengelo. Promotor van duurzaamheid. Was als actievoerder en publicist actief in o.a. de 'Atoom Alarmgroepen', 'Laka' en de 'Stichting Co2ntramine'. Publiceerde en ageerde tegen kernenergie en de opslag van radioactief afval en CO2 in zoutkoepels. Studeerde econometrie en wetenschapsfilosofie aan de RUG. Zelfbenoemd (kern)energiedeskundige. Schreef: "Kernafval in zout, plannen 40 jaar oud". Hij is ook drummer.
1948
Geboortedag GR politicus-bestuurder Joop Boertjens (Joop R.A. Boertjens), in Zwolle. Groeide op in Sneek en Langweer. VVD. Hij was gedeputeerde in Groningen van 2000-03 en wethouder van Delfzijl 2006-10, en eerder o.a. leraar aardrijkskunde, landbouwbestuurder en gemeenteraadslid in Zuidhorn. Was waarnemend burgemeester van Winsum in 2004, en van Leeuwarderadeel in 2011-13. Stichtte zijn eigen managementadviesbureau 'Joop R.A. Boertjens BV'. Hij werd in 2007 voorzitter van De 4 Mijl van Groningen.
1956
Een windhoos richt in korte tijd veel schade aan in Ten Boer en omgeving: tientallen huizen en boerderijen raken zwaar beschadigd en een sigarenkiosk en enkele kippenhokken worden opgetild en weggeblazen. Als door een wonder raakt niemand gewond. Vlak daarvoor had de windhoos bij De Punt al drie woningen beschadigd.
1963
Sterfdag GR onderwijzer, dirigent en auteur L. Huizenga (79) in Groningen. Oprichter en jarenlang leider van de befaamde 'Huizenga's zangklassen'. Schreef: "Zangmethode voor christelijke scholen" (met K. Veldkamp), "Een prettig zanguurtje, 30 liederen voor scholen en zangklassen" (met A. Risselada).
1974
Demonstrerende boeren blokkeren met tractoren de Grenspost Nieuweschans en andere wegen in het land. Ze willen hogere prijzen voor hun produkten en verzetten zich tegen het Europese landbouwbeleid.
1998
In Tolbert brandt café-restaurant 'Hoek van Holland' aan De Holm 's nachts tot de grond toe af. De politie gaat uit van brandstichting. Eigenaar Pool en exploitant Knegt leefden op voet van oorlog met elkaar.
2000
Start 'Lokaal TV' in Veendam, het eerste commerciële locale kabeltelevisiestation van Noord-Nederland. Het is een éénmansbedrijf, een initiatief van Bart Kloosterhuis, die vanuit zijn woning aan de Tjariet in Veendam uitzendt en alles zelf doet, hij is videommaker, tekstschrijver, fotograaf en presentator. Lokaal TV zou in 2015 de uitzendingen staken.
2001
Sterfdag GR kunstenaar-beeldhouwer Wladimir de Vries (Hendrik Wladimir Albert Ernst de Vries, 1917-2001). Gevolgen van de ziekte van Alzheimer. Klassiek ambachtsman. De sensuele uitstraling van zijn beelden leidde soms tot discussie met opdrachtgevers en publiek. Werk: het beeld "Blote Bet" (officieel "Landbouw en veeteelt") op de Herebrug in Groningen uit 1953, het bronzen "Veulen" (of "Lutje Loeks") aan de Radesingel en de "Wisent" in het Noorderplantsoen in Groningen, en het Arp Schnitgermonument in Uithuizen.
2002
Een grote uitslaande brand verwoest het pand van warenhuis Blokker in de Nieuwe Ebbingestraat in Groningen. Ook het naastgelegen pand vliegt in brand.
2015
Een windhoos richt veel schade aan bij camping en zwembad De Breede bij Warffum. Alle aanwezigen komen met de schrik vrij.

29 juli in Nederland

1890
Sterfdag NL schilder Vincent van Gogh (Vincent Willem van Gogh, 1853-90). Hij bezwijkt in Auvers-sur-Oise in Frankrijk aan bloedingen als gevolg van een schotwond in de borst die hij zichzelf twee dagen eerder had toegebracht (volgens een andere theorie had hij de schotwond opgelopen bij een ongelukkig schietincident met twee jongens). Werk: "De aardappeleters", "De zonnebloemen", "De brug", "Slaapkamer in Arles", diverse zelfportretten. Hij was één van de grootste kunstenaars van de 19e eeuw. Hij leed aan schizofrenie. Geboren in Zundert (N.B.). Hij is begraven op het kerkhof van Auvers, naast zijn broer Theo van Gogh.
1927
Geboortedag NL schrijver en dichter Harry Mulisch (Harry Kurt Victor Mulisch, 1927-2010), in Haarlem. Geniale maar arrogante en ijdele schrijver. Werk: "Archibald Strohalm", "Het stenen bruidsbed", "Twee vrouwen", "De aanslag", "De ontdekking van de hemel" (in 2007 aangewezen als 'beste NL boek aller tijden'), "De procedure", "Siegfried". Hij behoort (met Gerard Reve en W.F. Hermans) tot 'De Grote Drie' belangrijkste naoorlogse Nederlandse auteurs. Constantijn Huygensprijs 1977, Multatuliprijs 1993, P.C. Hooftprijs 1978, Prijs der Nederlandse letteren 1995, Libris Literatuurprijs 1999. Hij overleed in 2010 aan kanker.
1943
NSB-burgemeester G. Bisschop van de gemeente Schoonebeek wordt in het gemeentehuis doorgeschoten door leden van het verzet, samen met de -ook met de Duitsers heulende- ambtenaar sociale zaken B.J. Oostindiën. De leider van de distributiedienst, P.J. de Boer, wordt per ongeluk ook dodelijk getroffen. Bisschop en Oostindiën namen persoonlijk deel aan razzia's om onderduikers op te sporen (WO-II).
1944
Geboortedag NL acteur en filmregisseur Hidde Maas, in Groenekan, Utrecht. Films: Amsterdamned", "Wildschut", "Il prezzo", "The delivery", "De fûke", "De schippers van de Kameleon 2". TV: series "Onderweg naar morgen", "Westenwind", "Spijkerhoek", " De rode draad". Theater: speelde bij o.a. 'De Appel', 'Cosmic', 'Delta' en 'Het Nationale Toneel'.
1968
Geboortedag NL bestuurder-politicus Arno Brok (Arnoud Adrianus Maria Brok), in Leerdam. VVD. Hij is sinds 2017 Commissaris van de Koning in Friesland (opvolger van John Jorritsma). Eerder was hij burgemeester van Dordrecht (2010-17) en Sneek (2003-10) en wethouder van Leeuwarden (1998-2003). Hij kreeg de Burgemeestersprijs 2012.
1988
Sterfdag NL acteur en tekstschrijver Dick Swidde (1906-88). TV: speelde 'boze buurman Boordevol' in de serie "Ja zuster Nee Zuster" (1966). Films: "Dorp aan de rivier", "De peetmoeder", "Dag dokter", "Martijn en de magiër". Hij schreef ook cabaretteksten, onder meer voor Wim Sonneveld (1917-74).
2003
Sterfdag NL regisseur en televisiemaker Jop Pannekoek (1943-2003). Slokdarmkanker. Hij groeide op in het gebombardeerde centrum van Rotterdam. TV-regie: "Het Simplistisch Verbond" (Koot en Bie), "Een groot uur u" met Koos Postema, "Count down", "RUR", "Het klokhuis", "Pisa", "De film van ome Willem", "Kleur bekennen" met Martin Simek, en programma's met Freek de Jonge, Jules Deelder en Hans Dorresteijn. Vader van cabaretier Peter Pannekoek.
2009
De 'Vuelta' (wielerronde van Spanje) gaat van start in Assen met een proloog op het TT-circuit, en een dag later de tweede etappe door heel Drenthe (o.a. over de startbaan van Groningen Airport Eelde) van Assen naar Emmen. De proloog wordt gewonnen door Fabian Cancellara en de tweede etappe door Gerald Ciolek. Drenthe dankt de Vuelta-start vooral aan de inspanningen van oud-CdK Relus ter Beek (die echter in 2008 overleed aan kanker), en sportjournalist Dick Heuvelman.

29 juli in Wereld

1883
Geboortedag Italiaanse dictator Benito Mussolini (1883-1945), in Varano di Costa, Predappio, Romagna. Bijnaam: 'il Duce'. Fascistisch dictator van Italië 1922-1943. Steunde generaal Francisco Franco tijdens de Spaanse Burgeroorlog en sloot een bondgenootschap met Adolf Hitler. In 1945 werd hij -kort voor de definitieve capitulatie van Italië- op de vlucht naar Zwitserland gedood door partizanen, samen met zijn vriendin Clara Petacci.
1905
Geboortedag Zweedse diplomaat Dag Hammarskjöld (Dag Hjalmar Agne Carl Hammarskjöld, 1905-61), in Jönköping. Hij was secretaris-generaal van de Verenigde Naties van 1953-61 (hij kwam in 1961 om bij een crash met een DC6 -mogelijk door sabotage- tijdens een vredesmissie naar Kongo).
1948
Officiële opening van de eerste naoorlogse (14e moderne) Olympische Spelen 1948 in Wembley Stadium, Londen, Engeland, dat is uitgebreid met een atletiekbaan. Het zijn de eerste Spelen sinds de zomerspelen van 1936 in Berlijn. Duitsland en Japan zijn vanwege WO-II niet uitgenodigd, maar Italië wel. De Sovjet-Unie heeft afgezegd. Nederland zou 16 medailles winnen (5 goud, 2 zilver, 9 brons), waaronder 4 keer goud voor atlete Fanny Blankers-Koen.
1967
Door brand op het Amerikaanse vliegdekschip USS Forrestal voor de kust van Noord-Vietnam komen 134 US militairen om het leven, 166 raken gewond, en er gaan 21 vliegtuigen verloren. De latere senator en presidentskandidaat John McCain (1936-2018) en latere admiraal Ronald J. Zlatoper overleven de ramp.
1968
Paus Paulus VI verbiedt de Rooms-Katholieken alle vormen van kunstmatige geboortebeperking in zijn encycliek 'Humanae Vitae' ('Over het menselijk leven'). De pil en condooms blijven taboe.
1973
Geboortedag US acteur Stephen Dorff (Stephen Hartley Dorff jr.), in Atlanta. Films: "Deuces wild", "Innocent lies", "Blood and wine", "Riders", "Alone in the dark", "Shadowboxer", "World Trade Center", "Officer down", "American hero", "Jackals", "Leatherface". TV: series "What a dummy", "Star", "True detective". Broer van country songwriter Andrew Dorff (1976-2016).
1974
Sterfdag Duitse schrijver, dichter en cabaretier Erich Kästner (1899-1974). Kanker. Vooral bekend om zijn kinder- en jeugdboeken. Werk: "Als ich ein kleiner Junge war", "Emil und die Detective", "Die verschwundene Miniatur", "Der kleine Mann", "Drei Männer im Schnee", "Fabian". Schreef het draaiboek voor de film "Münchhausen". Hans Christian Andersenprijs 1960.
1981
Huwelijksdag lady Diana Spencer (1961-97) en Prins Charles van Engeland. Het 'sprookjeshuwelijk' wordt wereldwijd door 750 miljoen mensen op TV gevolgd. Diana draagt een ivoorkleurige bruidsjurk van zijde en kant met een sleep van bijna acht meter. Het kerkelijk huwelijk wordt gesloten in de St. Paul's Cathedral in Londen. In 1996 zou het huwelijk officieel worden ontbonden, en in 1997 zou Diana om het leven komen bij een auto-ongeluk in Parijs, samen met haar nieuwe vriend Dodi Al-Fayed. Prins Charles zou in 2005 hertrouwen met zijn oude liefde Camilla Parker Bowles, hertogin van Cornwall.
1983
Sterfdag Britse acteur en schrijver David Niven (1910-83), in Zwitserland. Spierziekte ALS. Films: "Death on the Nile", "Around the world in 80 days", "The bishop's wife", "The moon is blue", "Carrington V.C.", "My man Godfrey", "The pink panther" serie. Oscar voor "Separate tables". Hij was te zien en te horen in een lange reeks Amerikaanse en Britse TV-series en hoorspelen. Hij schreef de romans "Round the rugged rocks" en "Go slowly, come back quickly", en de autobiografieën "The moon's a balloon" en "Bring on the empty horses".
1983
Sterfdag Spaans-Mexicaanse filmregisseur Luis Bunuel (Luis Buñuel Portolés, 1900-83). Leverkwaal. Films: "Belle de jour", "La voie lactée", "Tristana", "La fantôme de la liberté", "Cet obscur objet de desir", "Espagne 1937". Oscar voor "La charme discret de la bourgeoisie". Memoires: "Mijn laatste snik".
2007
De 94ste Tour de France 2007 wordt gewonnen door de Spanjaard Alberto Contador. De Tour stond werderom in het teken van doping, een groot aantal oudere toprenners mocht niet starten en enkele favorieten (o.a. Rabobankrenner Michael Rasmussen) werden uit de wedstrijd gehaald vanwege -mogelijk- dopinggebruik. Contador zou in 2009 en 2010 de Tour opnieuw winnen (de zege van 2010 werd hem in 2012 weer afgepakt vanwege dopinggebruik).
2015
Microsoft lanceert Windows 10. Het is gebouwd op onderdelen van Windows 8 (dat niet populair was) en Windows 7. Windows nummer 9 is als naam overgeslagen.
2018
De 105e Tour de France 2018 wordt in Parijs gewonnen door de Welshman Geraint Thomas van de Sky-ploeg. Beste Nederlander Tom Dumoulin (dan van Team Sunweb) wordt tweede (op 1.51'), net als in de Giro d'Italia van 2018, en de Keniaanse Brit Chris Froome (Sky) wordt derde. Steven Kruijswijk (LottoNL-Jumbo) eindigt als vijfde.
29 juli

Mikis Theodorakis is jarig (1925)

Mikis Theodorakis is jarig  (1925)

29 juli in Muziek

1856
Sterfdag Duitse componist Robert Schumann (Robert Alexander Schumann, 1810-1856). Hij was één van de belangrijkste componisten van de muzikale periode van de Romantiek. Schreef kamermuziek, vocale muziek (o.a. "Frauenliebe und Leben", "Dichterliebe"), vier symfonieën (o.a. de "Frühlingssinfonie") en pianostukken. Opera: "Genoveva". Hij trouwde met zijn idool, het wonderkind Clara Wieck (Clara Wieck Schumann, 1819-96). Hij leed aan gehoorhallucinaties, depressies en angstvisioenen en sprong in de Rijn in 1854, werd opgenomen in een instelling in Endenich bij Bonn en overlijdt daar twee jaar later.
1925
Geboortedag Griekse componist, dirigent, zanger en politicus Mikis Theodorakis, in Chios. Componeerde: "Zorba de Griek", "Het eiland van Aphrodite", "Mauthausen", "Canto general". De rechtse junta o.l.v. Georgios Papadopoulos (1919-99) verbood zijn muziek en legde hem huisarrest op van 1968-70. Als politicus steunde hij de SYRIZA-partij. Op latere leeftijd werd hem gevraagd om president van Griekenland te worden, maar hij weigerde omdat hij zichzelf te oud vond.
1965
De tweede Beatles-film "Help" gaat in première in Londen, in aanwezigheid van koningin Elizabeth.
1966
Geboortedag US zangeres-songwriter Martina McBride (Martina Mariea Schiff), in Medicine Lodge, Sharon, Kansas. Country, C&W, pop, rock. Zong: "Love's the only house", "Life #9", "I love you", "Blessed", "My baby loves me", "Independence day", "The time has come", "Cheap whiskey", "There you are", "Wrong again", "Anyway", ""Reckless".
1966
Bob Dylan breekt zijn nek bij een motorongeluk en moet een jaar lang revalideren.
1973
Geboortedag drummer, toetsenist en zanger Wanya Morris (Wanyá Jermaine Morris), in Philadelphia. Bijnaam: 'Squirt'. R&B, soul. Groep: 'Boyz II Men'. Songs: "End of the road", "I'll make love to you", "One sweet day", "4 Seasons of loneliness". Solo: "Let it" (met Lisa 'Left-Eye' Lopes).
1974
Sterfdag US zangeres Mama Cass Elliot (Ellen Naomi Cohen, 1941-1974). Groep: 'The Mamas and The Papas' (aanvankelijk 'The New Journeymen'). Ze overlijdt in Westminster, Londen aan een hartaanval in de flat van popzanger Harry Nilsson (1941-94) waar ze logeert. Songs: "Monday monday", "California Dreamin'", "I saw her again", "Creeque Alley", "Dream a little dream with me", "12:30", "Dedicated to the one I love". Solo: "Easy come, easy go", "It's getting better", "New world coming", "Make your own kind of music". Begon in 1964 in de folkgroep 'The Mugwumps'.
1984
Sterfdag US bandleider, songwriter en acteur Fred Waring (1900-84). Groep: 'The Pennsylvanians'. Songs: "How 'm I doin'?", "Button up your overcoat,", "Battle hymn of the Republic", "I love my baby (my baby loves me)", "Love for sale". Befaamd door zijn live radio-optredens.
2001
Sterfdag NL fluitist en saxofonist Sacha van Geest (1950?-2001). Hartaanval tijdens een bootvakantie nabij Malta. Groep: Supersister (songs: "She was naked", "A girl named you", "Radio", "Wow").
2012
Sterfdag FR zanger-liedjesschrijver en basgitarist Sibbele (Wim Westendorp, Sible Willem Tjebbe Maria Westendorp, 1966-2012). Geboren in Sneek. Nederlandstalig. Groep: 'Alive'. Solo: "O la la... het zusje van Jan Smit", "Het dorp van mijn dromen", "Hou me vast". Vanaf 1999 was hij ook stadionspeaker van FC Volendam. Zoon van Wim Westendorp, voormalig burgemeester van Medemblik en Edam-Volendam en oud-voorzitter van FC Volendam.
2013
Sterfdag NL drummer Peter Ypma (1942-2013). Geboren in Indonesië. Jazz. Speelde in de 'Dutch Swing College Band' en het 'Trio Pim Jacobs', waarmee hij jarenlang jazz-zangeres Rita Reys begeleidde. Vanaf 1990 was hij de leider van de Nederlandse twaalfmans jazzformatie 'Peter Ypma plus Eleven'. Hij werkte daarnaast als docent aan het Rotterdams Conservatorium.
Zoeken

Deze Dag geeft voor elke dag van het jaar een historisch overzicht van gebeurtenissen en verjaardagen in Groningen, Nederland, de Wereld en de Muziek.

© 2021 Deze Dag | Copyright en disclaimer