Deze Dag in de Geschiedenis

22 juni

Geboortedag Henk Vonhoff (1931-2010)

22 juni in Groningen

1626
De Groningse botanicus, hovenier en apotheker Hendrick Munting (1583-1658) koopt een perceel grond aan de Grote Rozenstraat van de gemeente Groningen en begint er een hortus. Die zou later eigendom worden van de RUG en blijven bestaan tot 1967. In dat jaar verhuizen de planten naar de Hortus Haren.
1839
Geboortedag FR-GR architect Oeds de Leeuw Wieland (1839-1919), in Ureterp. Zoon van een veenbaas en landbouwer. Hij woonde en werkte in Marum, Westerwijtwerd en Loppersum. Bouwde -in verschillende stijlen- talrijke villa's, herenhuizen, pastorieën, rentenierswoningen en grote boerderijen, en ook arbeiderswoningen, scholen, bruggen en kerktorens, meest in Noord-Groningen. Bouwde -en was van 1887-1905 uitbater van- Hotel Spoorzicht in Loppersum. Hij overleed in 1919 in Loppersum aan de Spaanse griep.
1931
Geboortedag NL politicus-bestuurder Henk Vonhoff (Hendrik Johan Lubert Vonhoff, 1931-2010), in Amsterdam. VVD. Commissaris der Koningin in Groningen 1980-96. Sloot in 1989 met CdK Hans Wiegel van Friesland het 'herenakkoord' waarin culturele en onderwijsinstellingen werden verdeeld over Groningen en Leeuwarden. Was eerder o.a. burgemeester van Utrecht 1974-80, staatssecretaris van CRM 1971-73, Tweede Kamerlid en leraar geschiedenis (bijnaam als leraar: 'Bulle Petoet'). Biografie: "Liberaal zwaargewicht" (Diederick Slijkerman, 2018). Hij overleed in 2010 in Hilversum.
1996
Henk Vonhoff (1931-2010) krijgt, zeer tegen zijn zin, op zijn 65ste verjaardag eervol ontslag als Commissaris van de Koningin wegens het bereiken van de pensioengerechtigde leeftijd. Hij spreekt zelf van 'leeftijdsdiscriminatie'. Bij zijn afscheid zegt hij: 'vaarwel mijn Groningerland, verwacht een andere heer'. Zijn opvolger wordt -ook al tegen zijn zin- Hans Alders.
1999
EDON gaat, na de fusie met PNEM-Mega, 'Essent' heten, zo wordt bekendgemaakt. In 2009 zou Essent worden overgenomen door het Duitse energiebedrijf RWE.
2019
Op de Drafbaan in het Stadspark in Groningen vindt de eerste editie van 'Stadspark Live' plaats, met o.a. Sting, Anouk, The Specials, Daniël Lohues, Ronnie Flex & Deuxperience en Tom Odell. Presentator is Bert Visscher. Met 25.000 bezoekers is het festival uitverkocht.

22 juni in Nederland

1869
Geboortedag NL staatsman en militair Hendrik Colijn (Hendrikus Colijn, 1869-1944), in Burgerveen, Haarlemmermeer. Premier van vijf kabinetten in de periodes 1925-26 en 1933-39. Het vijfde kabinet Colijn bestond maar twee weken. Hij vocht als adjudant in de wrede 'Lombok oorlog' (1894-1895) en was medeverantwoordelijk voor het doodschieten van vrouwen en kinderen. Bekritiseerd om zijn 'foute gedrag' tijdens WO-II: hij pleitte voor samenwerking met Hitler-Duitsland maar zag later zijn fout in. Hij overleed in 1944 aan een hartverlamming in het Duitse Ilmenau (Thüringen), waar hij door de Duitse bezetters was gedetineerd.
1882
Geboortedag NL schrijver Nescio (pseudoniem van Jan Hendrik Frederik Grönloh, 1882-1961), in Amsterdam. Nescio is Latijn voor 'Ik weet (het) niet'. Schreef: "De uitvreter", "Titaantjes", "Mene Tekel", "Dichtertje", "Natuurdagboek". In Groningen bestaat een 'Nesciopad', in Haren een 'Nesciolaan'.
1953
Geboortedag NL kerkleider Wim Eijk (Willem Jacobus Eijk), in Duivendrecht. In 2007 benoemde paus Benedictus XVI hem tot aartsbisschop van Utrecht (opvolger kardinaal Ad Simonis) en leider van de RK kerk in Nederland. In 2012 werd hij benoemd tot kardinaal. Hij was van 1999-2007 bisschop van Groningen, zijn conservatieve leer en zijn strenge traditionele opvattingen over o.a. homoseksualiteit maakten hem aanvankelijk omstreden in Groningen. Van 2000-02 was hij uitgeschakeld door een ernstige ziekte.
1956
Geboortedag NL verslaggever, presentator, sportjournalist en schrijver-tekstdichter Leo Driessen. TV: presentator Sport7, verslaggever NOS-sport (o.a. Tour de France). Muziek: schreef "Dromen zijn bedrog" voor Marco Borsato.
1959
Sterfdag NL jeugdboekenschrijver, tekenaar en poppenkastspeler Leonard Roggeveen (1898-1959). Hij was onderwijzer en schoolhoofd. Schreef o.a. de 'Okkie'-, 'Daantje'-, en 'Piet en Nel'-series. En verder: "De blauwe Braziliaan", "Het zonderlinge testament", "De ongelooflijke avonturen van Bram Vingerling". Radio: "De Schoolbel" (1946-51).
1964
Sterfdag NL detectiveschrijver Havank (pseudoniem van Henricus Fredericus Hans van der Kallen, 1904-64). Hartaanval. Hij werd geboren en overleed in Leeuwarden (hij sterft in zijn kamer in Hotel Amicitia, waar hij in 1963 zijn intrek had genomen). Geestelijk vader van 'inspecteur Charles C.M. Carlier', bijgenaamd 'de Schaduw'. Hij schreef dertig misdaadromans, o.a. "De Schaduw grijpt in", "Caviaar en cocaïne", "Er klopt iets niet", "Polka mazurka", "Circus Mikkenie", "Het spookslot aan de Loire" en "Het raadsel van de drie gestalten".
1965
Geboortedag NL schoonspringster Daphne Jongejans (Daphne Cérès Jongejans), in Amstelveen. Ze was Europees kampioene en kwam in 1984, 1988 en 1992 uit op de Olympische Spelen (geen medailles). Zus van schoonspringer Edwin Jongejans.
1967
Geboortedag NL presentator en acteur Menno Bentfelt (Marinus Antonius Bentveld), in Leiden. RTV: hij werkte voor o.a. Veronica ("Club Veronica"), VARA en BNNVARA (o.a. "Vroege vogels", "Twaalf steden, dertien ongelukken", "Jules unlimited", "Herexamen", "Wat heet!"). Hij acteerde in de BNN-serie "De Jimmy Hopper show" (1998-99) en in diverse theaterproducties.
1973
Geboortedag NL bestuurder-politicus Stientje van Veldhoven (Stientje van Veldhoven-van der Meer), in Utrecht. D66. In 2017 werd ze staatssecretaris van Infrastructuur en Waterstaat, belast met Milieu (niet-klimaat), Openbaar Vervoer en Spoor, KNMI en Bodem in het kabinet-Rutte III. Van 2010-17 zat ze in de Tweede Kamer. Eerder was ze ambtenaar op het ministerie van Economische Zaken, en diplomaat bij de Europese Unie in Brussel. Ze studeerde internationale betrekkingen aan de Rijksuniversiteit Groningen (RUG).
1980
Sterfdag NL komiek, zanger en entertainer Dick Wama (Dick de Maat, 1917-80). Vormde tot 1973 het komische duo 'De Wama's', samen met Wim Wama (Wim van Wageningen, 1918-86). Liedjes: "Kriminaltango", "Liebestraum twist", "Aha, dat is Marie", "Kleden, kleden, wat een mooie kleden", "In Bagdad heeft de vuilnisman in elke hand een ratelslang".
1988
Volvo presenteert een nieuwe auto van Nederlandse makelij: de Volvo 440, geproduceerd in Helmond. De productie zou door Volvo in 1996 worden gestopt.

22 juni in Wereld

1815
Napoleon Bonaparte (1769-1821) wordt voor de tweede -en laatste- keer afgezet in Frankrijk, na zijn nederlaag in de 'Slag bij Waterloo'. De Britten verbannen hem naar het eiland Sint-Helena. Daar zou hij zes jaar later sterven.
1898
Geboortedag Duits-Amerikaanse schrijver Erich Maria Remarque (Erich Paul Remark, 1898-1970), in Osnabrück. Schreef: "Im Westen nichts neues", "Der Weg zurück", "Drei Kameraden", "Zeit zu leben und Zeit zu sterben", "Schatten im Paradies". Begon in Duitsland als sportjournalist. Hij emigreerde in 1939 naar de Verenigde Staten en kreeg in 1947 de Amerikaanse nationaliteit. Later woonde hij afwisselend in Zwitserland en de Verenigde Staten.
1903
Geboortedag Amerikaanse gangster John Dillinger (1903-34), in Oak Hill, Indianapolis, Indiana. Brutale bankrover en koelbloedige moordenaar, die met zijn bende in 1933-34 zeker tien mensen dood schoot, waaronder een sheriff. In 1934 werd hij zelf doodgeschoten door de FBI.
1906
Geboortedag Oostenrijks-Amerikaanse regisseur Billy Wilder (Samuel Wilder, 1906-2002), in Wenen. Verhuisde naar de V.S. toen de nazi's in Duitsland aan de macht kwamen. Hij geldt als een van de belangrijkste regisseurs uit de Amerikaanse filmgeschiedenis. Films: "Sunset Boulevard", "Some like it hot", "The lost weekend", "Sabrina", "The apartment", "Stalag 17", "The seven year itch", "Fedora". Hij kreeg zes Oscars tijdens zijn carrière. Hij stierf in 2002 aan een longontsteking.
1940
De Franse regering in Vichy sluit een wapenstilstand met nazi-Duitsland en Italië. Een comité van 'Vrije Fransen' o.l.v. generaal Charles de Gaulle (1890-1970) erkent de Vichy-regering niet en vecht vanuit Londen verder.
1941
De Duitse legers (150 divisies) beginnen 'Operatie Barbarossa' en trekken Rusland binnen (WO-II).
1949
Geboortedag US actrice Meryl Streep (Mary Louise Streep), in Basking Ridge, Summit, New Jersey. Films: "Postcards from the edge", "The river wild", "Death becomes her", "The bridges of Madison County", "Silkwood", "Ironweed", "Heartburn", "The deer hunter", "Out of Africa", "Music of the heart", "The hours", "Adaptation", "The Manchurian candidate", "Prime", "Conquistadora", "The Post". Oscars voor "Sophie's choice", "Kramer vs. Kramer" en "The Iron Lady". Filmmusical "Mama Mia!" (ook zang).
1949
Geboortedag US actrice, fotomodel en zangeres Lindsay Wagner (Lindsay Jean Wagner, Lindsay Jean Ball), in Los Angeles. TV: series "The bionic woman" (Emmy award), "The six million dollar man", "Warehouse 13". Films: "Ricochet", "Second wind", "Light in the forest", "Samson" en tientallen televisiefilms.
1964
Geboortedag US schrijver Dan Brown, in Exeter, New Hampshire. Zoon van een leraar, groeide op in een huis vol boeken. Schreef: "The Da Vinci code", "Angels and demons", "Digital fortress", "Deception point", "Inferno", "Origin".
1969
Sterfdag US actrice en zangeres Judy Garland (Frances Gumm, 1922-69). Overdosis slaapmiddelen. Films: "The wizard of Oz", "A star is born", "I could go on singing", "The clock", "The pirate", "Summer stock". TV: "The Judy Garland Show" (1963). Zong: "Over the rainbow", "You made me love you". Moeder van Liza Minelli.
1975
Sterfdag Zweedse schrijver en misdaadjournalist Per Wahlöö (Per Fredrik Wahlöö, 1926-75). Gevolgen van kanker. Misdaad, thrillers. Als 'Sjöwall & Wahlöö', samen met (toen) zijn levenspartner Maj Sjöwall (1935-2020), schreef hij tien maatschappijkritische misdaadromans met detective / commissaris 'Martin Beck' in de hoofdrol. Daarnaast schreven Sjöwall & Wahlöö elk ook solo een reeks romans.
1984
Sterfdag US regisseur Joseph Losey (Joseph Walton Losey, 1909-84). "The servant", "The go-between", "Accident", "Blind date", "Eva", "Monsieur Klein", "Don Giovanni". Vluchtte in 1951 naar Engeland omdat hij in de Verenigde Staten werd beschuldigd van communistische sympathieën en op de zwarte lijst was gezet.
1987
Sterfdag US acteur, tapdanser en zanger Fred Astaire (Frederick Austerlitz, 1899-1987). Longontsteking. Films: "Lady be good", "Top hat", "Silk stockings", "Swing time", "Carefree", "Shall we dance?", "The gay divorce", "That's entertainment", "The towering inferno". Ere-Oscar 1949.
2004
De Belgische kindermoordenaar en verkrachter Marc Dutroux wordt veroordeeld tot levenslange celstraf en 10 jaar tbs voor o.a. een drievoudige moord en een reeks ontvoeringen en verkrachtingen. Zijn vrouw Michelle Martin krijgt 30 jaar celstraf en een vriend, Michel Lelièvre, 25 jaar celstraf wegens medeplichtigheid.
2006
Sterfdag US acterende hond Moose (1990-2006). Afgerichte Jackrussellterriër. Hij werd vooral bekend door zijn rol als 'Eddie' in de TV-serie "Frasier". Film: speelde de oudere 'Skip' in "My dog Skip". 'Autobiografie': "My life as a dog".
2019
Sterfdag US romanschrijfster Judith Krantz (Judith Tarcher Krantz, 1928-2019). Schreef: "Scruples" (trilogie), "Till we meet again", "The jewels of Tessa Kent", "Spring collection", "Dazzle", "Mistral's daughter", "I'll take Manhattan", "Princess Daisy". Autobiografie: "Sex and shopping: the confessions of a nice jewish girl". TV: miniserie "Judith Krantz's secrets". Ze was getrouwd met TV- en filmproducent Steve Krantz (1923-2007).
22 juni

Jeroen van der Boom is jarig (1972)

Jeroen van der Boom is jarig  (1972)

22 juni in Muziek

1915
Geboortedag NL dirigent, componist en orkestleider Dolf van der Linden (David Gijsbert van der Linden, 1915-99), in Vlaardingen. Zoon van een handelaar in muziekinstrumenten (hij begon als pianostemmer in de zaak van zijn vader). Oprichter van het 'Metropole Orkest' in 1945. Hij maakte meer dan 200 composities, schreef filmmuziek, hoorspelen en operettes. Werk: "Parklane serenade", "Blow the horn", "Forest fantasy", "Pennsylvania Dutch", "Jack the dancer", "Jamaica Road", "Factory town". Hij overleed in 1999.
1936
Geboortedag US zanger-songwriter, gitarist en acteur Kris Kristofferson, in Brownsville, Texas. Zong: "Help me make it through the night", "Lover please", "Me and Bobby McGee", "Sunday mornin' comin' down", "Why me". Hij was van 1973-80 getrouwd met zangeres Rita Coolidge (en zong samen met haar "A song I'd like to sing", "Lover please", "Rain" en "Loving arms"). Zong ook in de supergroep 'The Highwaymen'. Films: "A star is born", "Lone star", "Alice doesn't live here anymore", "A star is born", "Convoy", "Millennium", "Fire down below", "Blade"-serie, "Payback", "Fast food nation", "Dolphin tale".
1942
Geboortedag Braziliaanse componist, arrangeur, toetsenist en muziekproducer Deodato (Eumir de Almeida Deodato), in Rio de Janeiro. Songs: "Moonlight serenade", "Happy hour", "SOS fire in the sky", "Also sprach Zarathustra". Hij schreef de filmmuziek voor "The gentle rain", "The black pearl", "The onion field", "Bossa nova".
1944
Geboortedag Engelse zanger, bandmanager en muziekproducer Peter Asher, in Londen. Vormde het duo 'Peter and Gordon' met Gordon Waller. Zong: "World without love", "Woman", "True love ways", "Lady Godiva", "I go to pieces", "To know you is to love you". Produceerde albums voor o.a. James Taylor, Linda Ronstadt, Neil Diamond en Diana Ross.
1947
Geboortedag US zanger en toetsenist Howard Kaylan (Howard Kaplan), in The Bronx, New York. Groepen: 'The Turtles', 'Flo & Eddie' (als 'Eddie', met Mark Volman). Songs: "Happy together", "Elenore", "She'd rather be with me", "She's my girl". Zong begin jaren '70 bij Frank Zappa en zijn 'Mothers of Invention'. Autobiografie: "Shell shocked: my life with the Turtles, Flo and Eddie, and Frank Zappa".
1948
Geboortedag US zanger-songwriter, producer en muli-instrumentalist Todd Rundgren, in Philadelphia. Groepen: 'Nazz' (1967-69, songs: "Hello, it's me", "Open my eyes"); 'Utopia' (1974-86, songs: "Love in action", "Love is the answer", "Bad little actress", "I will wait"). Solo: "I saw the light", "Can we still be friends". "Bang the drum all day", "We gotta get you a woman"; dubbelalbum "Something/Anything?". Musical "Up against it". Pionier van de rockvideo, de interactieve CD en web-based muziek.
1949
Geboortedag US zanger-songwriter en schrijver Alan Osmond (Alan Ralph Osmond), in Ogden, Utah. Oudste lid van 'The Osmonds'. Songs: "Crazy horses", "One bad apple". Heeft acht zoons, die samen optraden als 'The Osmonds - Second Generation'. Schreef samen met zijn vrouw Suzanne Pinegar een reeks kinderboeken. Lijdt aan de ziekte M.S.
1953
Geboortedag US zangeres-songwriter en actrice Cyndi Lauper of Cindy Lauper (Cynthia Ann Stephanie Lauper), in Queens, New York. Groeide op in Brooklyn. Zong: "Girls just want to have fun", "Time after time", "True colors", "What's going on", "She bop", "Shine", "Money changes everything". TV: speelde 'Marianne' in de serie "Mad about you"; een eigen Cindy-Lauper-soap werd in 1999 door NBC afgeblazen na de try out. Films: "Off and running", "The opportunists". Ze trouwde in 1991 met acteur David Thornton.
1958
Geboortedag Britse zangeres en actrice Ruby Turner, in Montego Bay, Jamaica. Verhuisde op haar negende naar Engeland. Zong in de jaren '80 bij 'Culture Club'. Solo: "If you're ready (come go with me)" (met Jonathan Butler), "I'd rather go blind", "It's gonna be alright", "Stay with me baby". Werkte als actrice voor televisie en theaterproducties.
1961
Geboortedag Schotse zanger Jimmy Somerville, in Glasgow. Groepen: 'Bronski Beat', 'The Communards'. Songs: "Smalltown boy", "Why", "Johnny remember me". Solo: "To love somebody", "You make me feel (mighty real)", "Comment te dire adieu" (met Sarah Jane Morris), "Back to me", "Travesty".
1972
Geboortedag NL zanger, presentator en producer Jeroen van der Boom, in Nijmegen. Zong: "Jij bent zo", "Een wereld", "Toekomst", "She's a lady", "Betekenis", "Het is over", "Alles min één". TV: presentator "Real TV" (later "Explosief"), "15 Miljoen mensen, Barney's dart show" (samen met Raymond van Barneveld). Lid van het TV-cabaret "Koppensnellers" (o.l.v. Jack Spijkerman). Begon zijn eigen productiemaatschappij 'Rebeltv & Events'. Lid van 'De Toppers' vanaf 2008.
1987
Geboortedag NL zangeres Lisa Lois (Lisa Hordijk), in Wageningen. Ze won in 2009 het talentenjachtprogramma "X Factor" (RTL4). Zong: "Hallelujah", "No good for me", "Promises promises", "Silhouette", "Little by little", "Crazy". Ze begon in de band 'Left Lane Lisa' (samen met haar broer Chris Hordijk).
2005
Sterfdag NL cabaretier, zanger-liedjesschrijver en publicist Herman Berkien (1942-2005). Hartstilstand. Bijnaam: 'mister Utereg'. Liejes: "Utereg me stadje", "Waar is toch m'n caravan", "Jo jo jo, waar is m'n autoradio?", "Ja, ja, daar gaat ie weer", "Neem nooit een meid uit een café", "Retteketet zei tante Jet". TV: serie "Familie Oudenrijn". Werkte aanvankelijk samen met Tineke Schouten. Schreef en zong diverse clubliedjes over FC Utrecht.
Zoeken

Deze Dag geeft voor elke dag van het jaar een historisch overzicht van gebeurtenissen en verjaardagen in Groningen, Nederland, de Wereld en de Muziek.

© 2022 Deze Dag | Copyright en disclaimer