Deze Dag in de Geschiedenis

20 november

Eerste Regionale Omroep 1945

Regionale Omroep Zuid, de eerste regionale omroep

20 november in Groningen

1741
Geboortedag GR taalkundige, dialectoloog en predikant Lambertus van Bolhuis (1741-1826), in Groningen. De familienaam Bolhuis is ontleend aan de boerderij Bolhuis bij Eekwerd. Vanaf 1766 was hij predikant van de Nederduits Gereformeerde Kerk. Hij was betrokken bij de stichting van een kweekschool voor onderwijzers in Groningen en doceerde Nederlands aan Groninger studenten. Schreef: "Beknopte Nederduitsche Spraakkunst" (1793).
1944
De NL predikant en verzetsstrijder Bastiaan Jan Ader (1909-44) wordt door de Duitse bezetters gefusilleerd. Hij was sinds 1938 dominee in Nieuw-Beerta. Tijdens WO-II werd zijn pastorie een centrum voor hulp aan joden, onderduikers en piloten. Hij was betrokken bij het redden van joden uit de Hollandsche Schouwburg in Amsterdam, en in 1944 werkte hij aan een plan om Kamp Westerbork te ontzetten. Hij werd echter op 22 juli 1944 gearresteerd in Haarlem en opgesloten, en wordt doodgeschoten bij Veenendaal als represaille voor een aanslag van het verzet op een Duitse militair.
1980
De Groninger schrijver, dichter en journalist Simon van Wattum (1930-95) krijgt van Radio Noord-hoofd Swier Broekema (1920-2009) het eerste exemplaar van zijn eigen dichtbundel "Twijstried" (tussen wenst en wereld: verzoamelde gedichten). In 1981 zou Simon van Wattum de 'Literaire Pries van de Stichting 't Grunneger Bouk 1981' krijgen.
1999
Justitie in Utrecht eist het bekende beeld van 'Vrouwe Justitia' terug, dat Utrecht in 1957 aan Groningen had gegeven omdat er geen plaats meer voor was in de Domstad. Groningen peinst niet over teruggeven, onder het motto 'eens gegeven blijft gegeven'.
2007
Zeehondencrèche Lenie 't Hart maakt bekend -na onmin met de gemeente De Marne en met dorpsgenoten- dat ze medio 2010 gaat verhuizen van Pieterburen naar Delfzijl. Harlingen was eerder ook een kandidaat-vestigingsplaats. In 2009 zou Lenie 't Hart echter op haar plannen terugkomen en besluiten om in Pieterburen te blijven, en de crèche daar uit te breiden.
2014
Sterfdag GR bestuurder-politicus Ties Koek (Ties Jan Koek, 1939-2014). Geboren in Finsterwolde. Zijn vader was eigenaar van klokkengieterij Van Bergen in Heiligerlee. PvdA. Hij was burgemeester van Nieuweschans (1971-80, hij stond daar mede aan de wieg van het kuuroord), van Winschoten (1980-86) en van Rheden (1986-2004).

20 november in Nederland

1625
Geboortedag NL dieren- en landschapschilder Paulus Potter (1625-54), in Enkhuizen. Hij werd vooral beroemd als beestenschilder, hij schilderde vee in het Nederlandse landschap. Werk: "De stier", "Straf van een jager", "De pissende koe", "Ruiterportret van Dirk Tulp". J.W. Ooms schreef een roman over Potters leven: "De schilder van de bierkaai". Hij overleed in 1654 in Amsterdam aan tbc, hij was slechts 28 jaar oud.
1835
Geboortedag NL industrieel Ericus Verkade (Ericus Gerhardus Verkade, 1835-1907), in Vlaardingen. Notariszoon. Toen zijn vader overleed verhuisde hij met zijn moeder naar de Zaanstreek, waar zij vandaan kwam. Daar richtte hij in mei 1886 het bedrijf Verkade op (aanvankelijk als 'Stoombrood- en Beschuitfabriek De Ruyter') in Zaandam. Hij verkocht ook patentolie, granen, koekjes en waxinelichtjes. Hij trok zich in 1900 terug uit het zakenleven en droeg de zaken over aan zijn zoon. Hij overleed in 1907.
1924
Geboortedag NL bestuurder-politicus Henk Vredeling (Hendrikus Vredeling, 1924-2007), in Amersfoort. PvdA. Landbouwkundige. Hij was van 1973-77 minister van Defensie in het kabinet-Den Uyl. Eigenzinnige bewindsman die dikwijls een eigen koers voer, hij schafte het gevechtsvliegtuig F-16 aan tegen de zin van zijn partij (uitspraak: "congressen kopen geen straaljagers"). Hij was van 1977-81 Europees commissaris voor Sociale Zaken en Werkgelegenheid. Was eerder Tweede Kamerlid en Europarlentariër. Hij overleed in 2007.
1932
Middelzware aardbeving in Uden (Brabant): 5.0 op de schaal van Richter (en een intensiteit van VI-VII op de 12-delige Schaal van Mercalli). Het is de op één na zwaarste aardbeving ooit in ons land gemeten. De beving veroorzaakt vooral schade in de omgeving van Uden en Veghel. Het kruis op het Missiehuis in Uden breekt door de aardbeving af.
1935
Protestvergadering in Amsterdam van het 'Comité tot bescherming van de Olympische gedachte' dat pleit voor een boycot van de 'nazi-spelen' in Berlijn (de Olympische Zomerspelen 1936). Het NOC voelt echter niets voor een algehele boycot. De turnbond en de krachtsportbond zouden de Spelen van Berlijn 1936 wel boycotten. Ook een aantal individuele sporters weigerde deel te nemen, zoals de atleten Tollien Schuurman (1913-94) en Wim Peters (1903-95) en bokser Ben Bril (1912-2003).
1939
Geboortedag NL acteur Lou Landré (Guillaume Louis Frédéric Landré), in Eindhoven. Hij werd vooral bekend door de rol van 'Sjakie' in de drie films en de televisieserie over de familie Flodder. Andere films: "Karakter", "Amsterdamned", "Lijmen/het been", "Het meisje met het rode haar", "De brief voor de koning". TV: series "Willem van Oranje" (1983), "De brug" (1990) en "Juliana II" (2009). TROS-oprichter (en -directeur) Joop Landré (1909-97) was zijn vader.
1940
Geboortedag NL acteur, scenarioschrijver en TV-producer en regisseur Chiem van Houweninge (Joachimus Johannes van Houweninge), in Den Haag. TV: was medeauteur van (en speelde 'Hänschen', 'Hans Scherpendeel' in) de Duitse krimiseries "Tatort" en "Schimanski" (WDR); schreef scenario's voor o.a. de series "Zeg 'ns aaa", "Oppassen!!!", "Ben zo terug" en "Bergen binnen". Films: "De inbreker", "Te gek om los te lopen", "Trouble in paradise", "De gulle minnaar", "Die Anrheiner". Boek: "Double trouble". Hij is ook stemacteur.
1945
In Limburg gaat de 'ROZ' van start, de Regionale Omroep Zuid. Die is daarmee officieel de eerste regionale omroep van Nederland. Het initiatief wordt gesteund door minister-president Willem Schermerhorn (1894-1977). In Groningen wordt dan ook al geëxperimenteerd met regionale radio (OPMC, Regionale Omroep Noord), maar hier betreft het een burgerinitiatief en de eerste officiële RON-uitzending is pas op 19-1-1946. De ROZ zou in 1988 opgaan in de 'Omroep Limburg', die vanaf 1999 samen met de commerciële zender 'TV8' zou gaan uitzenden onder de naam 'L1' radio en TV.
1951
Geboortedag Drentse schrijver, dichter, columnist, politicus en omroepman Lukas Koops. Veelzijdige schrijver in het Drents en Nederlands. Gemeenteraadslid en Statenlid. Hij publiceerde in o.a. 'Noorderbreedte', 'Roet' en het maandblad 'Drenthe'. Maakte programma's voor Radio en TV Drenthe. Schreef: "Schoeltied". Dichtbundel: "Dood spoor". Samensteller van "Altijd in de buurt - Zestig jaar regionale omroep in Drenthe".
1974
Oud-PvdA-voorzitter André van der Louw (1933-2005) wordt, ondanks felle kritiek, geïnstalleerd als burgemeester van Rotterdam. Hij zou in functie blijven tot 1981 en bijzonder populair worden bij de Rotterdammers dankzij zijn onconventionele stijl.
2001
Sterfdag NL radio- en TV-presentator en columnist Wim Bosboom (1928-2001). Zoon van een predikant. Klassieke socialist. Stem van de 'zwijgende meerderheid'. TV: "Achter Het Nieuws" en "Koning Klant" (VARA), "Kieskeurig" (TROS); wekelijkse column "Dat willen we even kwijt". Radio: "TROS Nieuwsshow", "Met het oog op morgen". Begon zijn carrière als cameraman bij het NTS-Journaal. Vlak voor zijn dood was hij beoogd lijsttrekker van de Verenigde Senioren Partij.

20 november in Wereld

1917
Geboortedag US politicus Robert Byrd (Robert Carlyle Byrd, geboren Cornelius Calvin Sale jr., 1917-2010), in North Wilkesboro, North Carolina. Democraat. Senator voor de staat West Virginia 1953-2010. Ex-Ku Klux Klan-lid (hij verontschuldigde zich hier later voor). Hij was de langst zittende senator in de Amerikaanse geschiedenis, en op het moment van zijn overlijden in 2010 was hij -met 92 jaar- de oudste zittende senator.
1923
Geboortedag Zuid-Afrikaanse schrijfster Nadine Gordimer (1923-2014), in het mijnstadje Springs bij Johannesburg. Ze is de 'belangrijkste Engelstalige schrijfster van de 20e eeuw van Zuid-Afrika' genoemd. Schreef: "A guest of honour", "The lying days", "The conservationist", "Burger's daughter", "July's people", "A sport of nature", "My son's story", "None to accompany me", "The house gun", "The pickup". Ze ageerde tegen de apartheid in haar land. Kreeg de Nobelprijs voor Literatuur 1991. Ze overleed in 2014.
1925
Geboortedag US politicus en jurist Bobby Kennedy (Robert Francis Kennedy, 1925-68), in Brookline, Massachusetts. Hij was van 1961-64 minister van Justitie onder zijn broer, president John F. Kennedy (1917-63), nadat hij diens verkiezingscampagne had geleid in 1960. Hij was senator voor New York van 1965-68. In 1968 was hij zelf kandidaat voor het presidentschap maar zou net als JFK worden neergeschoten, en sterven in Los Angeles op 6 juni 1968.
1943
Geboortedag US actrice en fotomodel Veronica Hamel, in Philadelphia. TV: speelde 'Joyce Davenport' in de politieserie "Hill Street Blues", en 'rechter Marjorie Brennan' in de serie "Philly". Films: "Cannonball", "A new life", "Here come the Munsters", "Taking care of business", "Determination of death", "The last leprechaun". Ze kocht het vroegere huis van Marilyn Monroe in Brentwood, Los Angeles.
1945
Start van het Proces van Neurenberg (of de Neurenbergse processen) tegen 24 vooraanstaande nazi-oorlogsmisdadigers. Het proces wordt geleid door de Grote Vier: de Verenigde Staten, de Sovjet-Unie, het Verenigd Koninkrijk en Frankrijk. De overige geallieerde landen sturen waarnemers. De rechtbank wordt het 'Internationale Militaire Tribunaal' genoemd. De vonnissen zouden worden uitgesproken op 1 oktober 1946 (WO-II).
1947
Queen Elizabeth II van Groot-Brittannië trouwt met prins Philip van Griekenland (de hertog van Edinburgh).
1953
De Amerikaanse testpiloot en astronaut Albert Scott Crossfield (1921-2006) vliegt als eerste tweemaal zo snel als het geluid (1.291 mph of 2.078 km. p.u., Mach 2.005) met een Douglas D-558-II Skyrocket. Crossfield komt voor in het boek en de film "The right stuff".
1956
Geboortedag US actrice Bo Derek (Mary Cathleen Collins), in Long Beach, Californië. Sexidool. Films: "Ten", "Tarzan the ape man", "Bolero", "Woman of desire", "Life in the balance", "Hot chocolate", "Sunstorm", "Malibu's most wanted". Ze was van 1974 tot zijn dood in 1998 getrouwd met acteur en regisseur John Derek (1926-98), die veel van haar films regisseerde.
1970
Ruim vijftig Engelse 'Dolle Mina's' verstoren de Miss World verkiezing in Londen met rook- en stinkbommen. Presentator Bob Hope (1903-2003) wordt met een 'inktpistool' op de vlucht gejaagd. De vrouwen demonstreren tegen de -wat zij noemen- "beschamende veemarkt".
1975
Sterfdag Spaanse dictator generaal Francisco Franco Bahamonde (Francisco Paulino Hermenegildo Teódulo Franco y Bahamonde Salgado Pardo, 1892-1975). Hij won in 1939 de Spaanse Burgeroorlog met steun van Hitler en Mussolini. Regeerde tot zijn dood als ouderwetse dictator. Hij zou worden opgevolgd door koning Juan Carlos I, waardoor de monarchie in feite werd hersteld in Spanje.
1985
De Amerikaanse softwarefirma 'Microsoft' o.l.v. Bill Gates en Paul Allen presenteert de allereerste -nog primitieve- versie van het computersturingsprogramma 'Windows' (versie 1.0). Het zou geen groot succes worden, computergebruikers bleven liever hun oude MS-DOS gebruiken. Pas na de introductie van 'Windows 3.0' in 1990 en van 'Windows 95' in 1995 zou Windows de internationale computermarkt gaan domineren.
1989
De Algemene Vergadering van de Verenigde Naties neemt het 'Kinderrechtenverdag' aan (of 'Verdrag inzake de rechten van het kind'), waarin de grondrechten voor kinderen tot 18 jaar zijn vastgelegd en hun bescherming wordt omschreven. Het verdrag, dat is gebaseerd op de 'Universele Verklaring van de Rechten van de Mens', zou van kracht worden op 2 september 1990, na ratificatie door 20 VN-lidstaten.
1992
Een grote felle brand richt voor miljoenen guldens schade aan in Windsor Castle, het kasteel van de Britse koningin Elizabeth bij Londen.
2006
Sterfdag US regisseur Robert Altman (Robert Bernard Altman, 1925-2006). Film en televisie. Chroniqeur van de Amerikaanse cultuur. Films: "M*A*S*H", "The player", "Nashville", "A wedding", "Short cuts", "Kansas City", "Prêt-à-porter", "Health", "The gingerbread man", "Gosford Park", "A prairie home companion". TV: diverse series, o.a. "Bonanza". Zijn zoon Michael Altman schreef op veertienjarige leeftijd de tekst van "Suicide Is painless" (thema van M*A*S*H).
2007
Sterfdag Rhodesische politicus Ian Smith (Ian Douglas Smith, 1919-2007). Hij verklaarde in 1965 Rhodesië onafhankelijk van Groot-Brittannië. Streed voor blanke overheersing maar capituleerde in 1979 voor bisschop Abel Tendekayi Muzorewa.
20 november

Joe Walsh is jarig (1947)

Joe Walsh is jarig (1947)

20 november in Muziek

1941
Geboortedag US zanger-songwriter en pianist Dr. John (Malcolm John Rebennack jr., Mac Rebennack, Dr. John Creaux, 1941-2019), in New Orleans, Louisiana. Bijnaam 'The Night Tripper'. New Orleans R&B, blues, boogie woogie, funk, rock 'n' roll. Songs: "Right place wrong time", "Tango palace", "Such a night", "Gumbo", "Gris-gris gumbo ya ya", "I walk on guided splinters", "Mama Roux", "Iko iko". Promotor van de voodoo-cultuur. Hij moest eind jaren '50 de gitaar opgeven nadat zijn linker ringvinger geraakt was door een kogel die was afgevuurd op een medemuzikant. Hij overleed in 2019 aan een hartaanval.
1942
Geboortedag US zanger-songwriter en gitarist Norman Greenbaum, in Malden, Massachusetts. Songs: "Spirit in the sky", "Canned ham", "California earthquake", "Petaluma". Was in de jaren '60 oprichter van 'Doctor West's Medicine Show and Junk Band' (song: "The eggplant that ate Chicago"). Hij trok zich in 1972 terug uit de muziekwereld om zich op zijn melkveehouderij te storten, maar ging op latere leeftijd weer optreden.
1946
Geboortedag Engelse basgitarist en zanger Ray Stiles (Raymond John Stiles), in Guildford, Surrey. Glam rock. Groep: 'Mud'. Songs: "Dynamite" (of "Dyna-mite"), "Tiger feet", "Cat crept in", "Lonely this christmas", "Oh boy", "Crazy", "Blue moon", "Lean on me". Hij speelde vanaf 1988 in The Hollies.
1946
Geboortedag US (slide)gitarist Duane Allman (Howard Duane Allman, 1946-71), in Nashville. Groepen: 'The Allman Brothers Band' (song: "Revival - love is everywhere"), 'Derek and The Dominos' (songs: "Layla", "Bell bottom blues"). Hij speelde verder o.a. bij Wilson Pickett (1941-2006), Aretha Franklin en Boz Scaggs. Broer van Gregg Allman (1947-2017). Hij overleed in 1971 aan de gevolgen van een motorongeluk.
1947
Geboortedag US zanger-songwriter, gitarist en producer Joe Walsh (Joseph Fidler Walsh), in Wichita, Kansas. Hij verving eind 1975 Bernie Leadon in 'The Eagles'; songs: "Life in the fast lane", "New kid in town", "Hotel California", "The last resort", "Heartache tonight", "The long run", "Busy being fabulous". Solo: "Rocky Mountain way", "Life's been good", "A life of illusion", "All night long". Hij speelde van 1968-71 in 'The James Gang' en was oprichter van 'Barnstorm' (1971-73). Film: speelde een gevangene in "The Blues Brothers".
1964
Geboortedag NL zanger René Schuurmans, in Sint-Michielsgestel. Levensliedjes, feest- en carnavalsmuziek. Zong: "Handen in de lucht", "Maria", "Laat de zon in je hart", "Samen met jou", "Zomaar verliefd", "Hé ja jij ja", "Als ik haar zie", "Ik kom naar huis", "Op de Griekse toer", "Bij ons in Brabant". Begon als duo 'Astrid & René' met zijn zus Astrid Schuurmans.
1965
Geboortedag Cubaans-Amerikaanse rapper en producer Sen Dog (Senen Reyes), in Havana. Groep: 'Cypress Hill'. Songs: "Insane in the brain", "Rock/rap superstar", "Life is a struggle", "What's your number?", "Latin thug", "Wonton song".
1966
Geboortedag US rapper, drummer, acteur en zakenman 'Mike D' (Michael Louis Diamond), in Brooklyn, New York. Oprichter van 'The Beastie Boys'. Songs: "Fight for your right (to party)", "She's on it", "Pass the mic". Films: "Free Tibet", "Over exposed", "Keep your eyes open". Oprichter van het kledingmerk 'X-Large'.
1994
De Amerikaanse zanger-songwriter David Crosby (The Byrds, CSNY) ondergaat een geslaagde levertransplantatie. Het levert hem veel -kritische- publiciteit op, mede door zijn drank- en drugsverleden. Crosby lijdt ook aan diabetes.
2012
Sterfdag NL zanger-liedjesschrijver en toetsenist Wim van Gennip (1925-2012). Oprichter (in 1966) van de groep 'De Heikrekels'. Liedjes: "Waarom heb jij mij laten staan", "Ik wil alleen maar van je houden", "'k Hoop dat jij eens wacht op mij!", "Jij bent voor mij alleen", "Oh Anita!", "Lieve meid". Hij maakte in de jaren '80 een comeback als 'Duo De Heikrekels' (met organist Gerry van Houtert) maar dat werd geen succes. Hij had ook vele jaren een platenwinkel in Geldrop.
Zoeken

Deze Dag geeft voor elke dag van het jaar een historisch overzicht van gebeurtenissen en verjaardagen in Groningen, Nederland, de Wereld en de Muziek.

© 2020 Deze Dag | Copyright en disclaimer