Deze Dag in de Geschiedenis

26 november

Open Het Dorp 1962

Mies Bouwman 23 uur non-stop in actie

26 november in Groningen

1927
Op het Rembrandtplein in Amsterdam schiet de GR zanger Tjakko Kuiper (Tjakko Warmolt Lubbertus Jan Kuiper, 1898-1927) de populaire NL zanger en cabaretier Jean-Louis Pisuisse (1880-1927) en diens echtgenote Jenny Gilliams (1892-1927) dood met een revolver, na een liefdesdrama. Daarna pleegt hij zelfmoord. Kuiper had dat jaar gewerkt bij het gezelschap van Pisuisse, hij zong vooral duetten met Jenny Gilliams, die al 7 jaar de vriendin was van Pisuisse, en dat leidde tot een affaire tussen Kuiper en Gilliams. Pisuisse dwong Gilliams in september 1927 met hem te trouwen. Een maand later werd Kuiper ontslagen.
1936
Geboortedag GR boekuitgever, journalist en gitarist Frans Banga (Frans Eelco Banga, 1936-2010), in Groningen. Schreef: "'t Peerd van Ome Loeks is dood", "Nostalgisch gezicht Groningen"; hij gaf vele andere nostalgische fotoboeken uit (soms samen met Kees van der Hoef), en de dichtbundel "Dichterbij de stad". Speelde slaggitaar in 'The Flying Arrows' en 'The Trembling Strings'. Hij werkte ook als badmeester in Groningen. In 2010 overleed hij aan kanker.
1980
Zo'n 1500 studenten bezetten het Academiegebouw van de RUG in Groningen, uit protest tegen de 'tweefasenstructuur' van onderwijsminister Arie Pais. Later worden ook het Harmoniegebouw van de RUG en de balie van het Nieuwsblad van het Noorden in Groningen bezet. De 'Wet tweefasenstructuur wetenschappelijk onderwijs' zou toch worden aangenomen en van kracht zijn tussen 1982 en 2002.
1986
Geboortedag GR wielrenner Bauke Mollema, in Groningen. Groeide op in Zuidhorn. Rabobankploeg (2007-12), Belkin Pro Cycling, Trek-Segafredo. Hij won in 2007 de 44e 'Tour de L'Avenir'. Winnaar puntenklassement (en 4e plaats) in de Ronde van Spanje 2011. Zesde plaats in de Tour de France 2013, 10e in 2014, 7e in 2015 en 11e in 2016. Etappezege in Tour de France 2017. In 2019 won hij de Ronde van Lombardije. Gronings sporttalent van het jaar 2007 en 'Groninger sporter van het Jaar' 2010, 2011 en 2019. Wielrenner van het jaar 2013.
1998
Ondanks 30 jaar discussie en 14 jaar procedures stelt minister Jan Pronk van VROM de baanverlenging op Groningen Airport Eelde opnieuw ter discussie. De vertraging duurt bijna een jaar, dan gaat het kabinet alsnog akkoord met de baanverlenging. Diverse nieuwe vertragingen zouden echter volgen door eindeloze bezwaarprocedures. Pas in 2012 zou de Raad van State definitief het licht op groen zetten. In 2013 zou de verlengde baan gereed zijn.
1999
CDA-burgemeester Jan Leegwater van Scheemda (voorheen van Kloosterburen) neemt afscheid. Bijnaam: 'Bollen Jan', vanwege zijn promotieactiviteiten voor de bloembollenteelt. Hij wordt opgevolgd door Truida Jonkman, waardoor Scheemda -als eerste Groningse gemeente- enige tijd een volledig vrouwelijk college van B en W krijgt.
2003
Sterfdag GR voetballer Henk Cornelis (1946-2003). Kanker. Verdediger, voorstopper. Hij speelde van 1965-78 voor GVAV en FC Groningen, en daarna voor Veendam (1978-80). Maakte in het seizoen 1970-71 bij GVAV deel uit van de minst gepasseerde verdediging ooit in het betaalde voetbal (slechts 7 doelpunten tegen), samen met doelman Tonny van Leeuwen en ausputzer Martin Koeman (1938-2013). Hij was later trainer van diverse amateurclubs (o.a. ZFC Zuidlaren en WVV).
2012
De Letterenfaculteit van de RUG maakt bekend dat de studies Deens, Noors, Fins en Hongaars in Groningen worden gestaakt. Deze studies trokken te weinig studenten en de faculteit moet 2,5 miljoen euro per jaar bezuinigen. De Groninger Universiteit was de enige in Nederland die nog Fins en Hongaars aanbood.

26 november in Nederland

1864
Geboortedag NL dichter, publicist en idealist Herman Gorter (1864-1927), in Wormerveer. Hij wordt gerekend tot de grootste dichters in de Nederlandse taal. Socialistisch idealist, schreef over zijn visioenen van een 'socialistische heilstaat'. Medeoprichter van de Sociaal-Democratische Partij, de latere CPN. Werk: "Mei" ('Een nieuwe lente een nieuw begin'), "Verzen", "Een klein heldendicht", "De arbeidersraad". Hij schreef 20 jaar lang politieke beschouwingen in 'De Nieuwe Tijd'. Zoon van de letterkundige Simon Gorter (1833-71). Hij overleed in 1927 aan de gevolgen van angina pectoris.
1915
Geboortedag NL acteur, zanger en kleinkunstenaar Herbert Joeks (Herman Jozef van Hugten, 1915-93), in Amsterdam. TV: speelde de indiaan 'Klukkluk' in de serie "Pipo de Clown". Films: "De boezemvriend", "Fanfare", "Het wonderlijke leven van Willem Parel". Was een succesvol operettezanger. Hij overleed aan complicaties na een operatie in 1993.
1939
Geboortedag NL actrice Petra Laseur (Petra Maria Laseur), in Amsterdam. Televisie, film en theater. TV: series "Dossier Verhulst", "Unit 13", "Rozengeur & wodka lime", "Levenslied". Films: "Flanagan", "Antonia", "Bella Bettien", "Bride flight", "Nooit te oud". Ze gaf ook les aan de toneelschool. Dochter van actrice Mary Dresselhuys (1907-2004) en acteur-regisseur Cees Laseur (1899-1960), zus van journaliste Merel Laseur.
1962
Begin van de marathon-televisieuitzending "Open het Dorp": ruim 23 uur achtereen live, gepresenteerd door Mies Bouwman (1929-2018). Het is het tweede grote geldinzamelingsprogramma op de Nederlandse televisie (na de bescheidenere TV-actie "Redt een Kind" uit 1959, ook met Mies Bouman). Open het Dorp zou ruim 21 miljoen gulden opleveren voor een gehandicaptendorp bij Arnhem. Nederland brengt 's avonds en 's nachts luciferdoosjes met geld naar sigarenzaken en kruideniers. Aan de uitzending doen ruim 400 artiesten mee. Mijlpaal in de NL televisiegeschiedenis. Regisseur was Theo Ordeman (1931-2007).
1977
Laatste optreden -na 40 jaar- van het populaire komische 'dames'-duo 'Snip en Snap', gespeeld door Willy Walden (1905-2003) en Piet Muyselaar (1899-1978). De 'Snip & Snap Revue' bestond van 1937-77. Snip en Snap werden in 1937 geboren in een uitzending van het AVRO-radioprogramma "De bonte dinsdagavondtrein". Vanaf 1961 was het duo Snip en Snap ook op televisie te zien.
1981
Sterfdag NL schaakkampioen en wiskundige Max Euwe (Machgielis Euwe, 1901-81). Hij versloeg op 2-11-1935 in de Japanse Zaal van Hotel Frigge in de stad Groningen de Russische wereldkampioen Alexander Aljechin en legde daarmee de basis voor zijn wereldtitel, op 15-12-1935, tevens de eerste Nederlandse schaakwereldtitel. Was acht jaar voorzitter van de wereldschaakbond 'FIDE'. Schreef schaakboeken, o.a. "Oom Jan leert zijn neefje schaken".
1984
De nationale TV-actie "Eén voor Afrika", gepresenteerd door Mies Bouwman (1929-2018) en Koos Postema levert 82 miljoen gulden op voor slachtoffers van de hongersnood in Afrika, plus 15 miljoen gulden van minister Eegje Schoo van Ontwikkelingssamenwerking. Dat is (dan) een recordbedrag.
1985
Sterfdag NL acteur en zanger Sylvain Poons (Sylvain Albert Poons, 1896-1985). Theater en TV. Speelde vooral in operettes en revues. TV: serie "De kleine waarheid". Zong: "Zuiderzeeballade" (met Oetze Verschoor), "Omdat ik zoveel van je hou" (met Heintje Davids), "Sally met de roomijskar".
1986
Sterfdag Arubaanse politicus Betico Croes (Gilberto François Croes, 1938-86). Hij overlijdt -na elf maanden in coma te hebben gelegen- in een verpleeginrichting in Utrecht aan de gevolgen van een auto-ongeluk op Aruba (op weg van Oranjestad naar huis botste hij met zijn auto in een bocht tegen een lantaarnpaal). Bijnamen: 'Bevrijder van Aruba' (Libertador di Aruba), 'Vader van de Arubaanse natie'. Hij streed met succes voor een 'status aparte' voor Aruba (die werd op 1-1-'86 van kracht, sindsdien is Aruba een onafhankelijk zelfstandig land binnen het Koninkrijk der Nederlanden).
2013
Sterfdag NL bestuurder en politicus Tineke Schilthuis (Albertine Petronella Schilthuis, 1921-2013). Ze was geboren in een Groningse familie van ingenieurs en juristen. PvdA. Studeerde rechten aan de RUG in Groningen. Ze werd in 1974 de eerste vrouwelijke Commissaris der Koningin, in de provincie Drenthe (tot 1982), en maakte in die functie de Molukse treinkapingen en gijzelingen mee. Bij de gijzeling op het provinciehuis in Assen (1978) was ze zelf doelwit maar wist door een raam te ontsnappen. Was eerder o.a. Tweede Kamerlid (1956-67), en van 1982-88 lid van de Raad van State.

26 november in Wereld

1922
Geboortedag US striptekenaar Charles Schulz (Charles Monroe Schulz, 1922-2000), in Minneapolis. Zoon van een kapper. Groeide op in Saint Paul, Minnesota. Geestelijk vader van de strip "Peanuts" met 'Charlie Brown', 'Snoopy', 'Lucy' en 'Linus' die wereldwijd in meer dan 2500 kranten werd afgedrukt. Hij overleed in 2000 aan de gevolgen van kanker, enkele uren voor zijn allerlaatste strip verscheen in de ochtendkranten.
1923
Geboortedag Britse actrice Patricia Phoenix (Patricia Frederica Pilkington, 1923-86), in Manchester. TV: speelde van 1960-84 'Elsie Tanner' in de serie "Coronation Street". Films: "Jack the ripper", "The L-shaped room". Ze werd -door haar huwelijk met acteur Antony Booth- de schoonmoeder van Tony Blair, die 11 jaar na haar dood de Britse minister-president werd. Ze overleed in 1986.
1940
De Duitse nazi-bezetters sluiten de joodse wijk in Warshau, Polen af. De 400.000 bewoners zitten vast en zouden later worden afgevoerd naar concentratiekampen (WO-II).
1942
Keerpunt in WO-II: Russische troepen gaan bij het belegerde Stalingrad in de tegenaanval en verjagen de kleumende Duitse troepen van generaal Von Paulus' zesde leger. Begin van een militair deblacle voor de Duitsers aan het Oostfront (WO-II).
1979
Het Internationaal Olympisch Comite besluit China na 21 jaar schorsing weer toe te laten tot de Olympische spelen.
1988
De V.S. weigeren PLO-leider Yasser Arafat (1929-2004) een inreisvisum vanwege zijn betrokkenheid bij terroristische aanslagen. Arafat kan daarom de Algemene Vergadering van de Verenigde Naties niet toespreken.
1998
Japan betuigt tegenover een Chinese regeringsdelegatie spijt voor de wandaden in China begaan tijdens de tweede Chinees-Japanse oorlog en WO-II. In deze oorlog sneuvelden tussen 1937 en 1945 zowel aan Chinese als aan Japanse kant zo'n 4 miljoen militairen.
1998
De Britse premier Tony Blair houdt een speech voor het Ierse parlement. Hij is de eerste Britse regeringsleider die dat doet in de 76-jarige geschiedenis van de Ierse republiek.
2018
Sterfdag Italiaanse filmregisseur en (scenario)schrijver Bernardo Bertolucci (1941-2018). Films: "Last tango in Paris", "Novecento" ("1900"), "La luna", "Little Buddha", "Prima della rivoluzione", "Besieged", "The dreamers", "Me and you", "The sheltering sky", "Io e te". Twee Oscars voor "The last emperor". Overtuigd Marxist. Zoon van dichter en kunsthistoricus Attilio Bertolucci (1911-2000). Broer van filmregisseur en scenarioschrijver Giuseppe Bertolucci.
2018
Sterfdag US schrijver en producer Stephen Hillenburg (Stephen McDannell Hillenburg, 1961-2018). Spierziekte ALS. Hij was in 1999 de bedenker van de tekenfilmserie "SpongeBob SquarePants", en maakte later de film "The SpongeBob SquarePants movie".
26 november

Greetje Kauffeld is jarig (1939)

Greetje Kauffeld is jarig (1939)

26 november in Muziek

1927
Sterfdag NL cabaretier, zanger en schrijver Jean-Louis Pisuisse (1880-1927). Hij wordt, samen met zijn Vlaamse (derde) vrouw Jenny Gilliams (1892-1927), met een revolver vermoord op het Rembrandtplein in Amsterdam door liefdesrivaal Tjakko Kuyper (1898-1927), een lyrische tenor uit Groningen, die na zijn daad zelfmoord pleegt. Pisuisse wordt gezien als één van de grondleggers van het cabaret in Nederland. Hij was in 1927 de bekendste conferencier en zanger van het land. Zong: "Mijn eerste", "Mensch, durf te leven", "De Fransche gouvernante". Hij begon als journalist in Amsterdam en Londen.
1939
Geboortedag Amerikaans-Zwitserse zangeres-songwriter, danseres en actrice Tina Turner (Anna Mae Bullock), in Nutbush, Tennessee. Ze begon met (toen) haar echtgenoot Ike Tuner in 1958 als 'Ike & Tina Turner'. R&B, rock, pop, soul. Songs: "River deep mountain high", "Proud Mary", "Nutbush City limits". "Solo: "Private dancer", "Simply the best", "Goldeneye", "Tonight" (met David Bowie), "When the heartache is over". Ze gaf in 2000 een mega-concert in het Stadspark in Groningen. Films: "Tommy", "Mad Max beyond thunderdome", "Last action hero". In 2013 kreeg ze de Zwitserse nationaliteit en leverde ze haar US paspoort in.
1939
Geboortedag NL zangeres Greetje Kauffeld, in Rotterdam. Jazz, swing, schlagers. Ze begon op haar 17e bij het AVRO-dansorkest The Skymasters. Brak in 1957 door na het Festival de Canzone in Venetië te hebben gewonnen. Werd in 1961 tiende op het Eurovisie Songfestival met "Wat een dag". Andere songs: "Schrikkeljaar", "The song is you". Populair in Duitsland. Schreef haar memoires in het Duits: "Was für Tage ... Die Memoiren" (met journalist Ingo Schiweck). In 2014 kreeg ze de Edison Jazz Oeuvreprijs Nationaal.
1945
Geboortedag Engelse basgitarist en songwriter John McVie (John Graham McVie), in Ealing, West London. Groepen: 'John Mayall's Bluesbreakers', 'Fleetwood Mac'. Songs: "Albatross", "Go your own way", "Sara", "Tusk", "As long as you follow", "Save me", "Peacekeeper". Hij begon in 1992 een soloproject: 'John McVie's Gotta Band' met Lola Thomas. Hij was van 1968-76 getrouwd met zangeres Christine Perfect (Christine McVie). Hij overwon darmkanker in 2017.
1946
Geboortedag NL basgitarist, zanger, componist en muziekproducer Bert Ruiter. Groepen: 'Focus' (1971-77), 'Earth and Fire' (1978-84). Songs: "Weekend", "Fire of love", "Dream", "Love is an ocean". Hij bouwde later zijn eigen opnamestudio, en schreef en produceerde o.a. voor zijn vriendin Jerney Kaagman en voor Youp van 't Hek.
1956
Sterfdag US tombonist en bandleider Tommy Dorsey (Thomas Francis Dorsey, 1905-56). Overdosis slaappillen. Band: 'The Tommy Dorsey Orchestra'. Songs: "On the sunny side of the street", "I'm getting sentimental over you", "I'll never smile again", "Marie", "the morning after". Broer van Jimmy Dorsey (1904-57) die na zijn dood de band leidde tot hij een jaar later zelf overleed aan de gevolgen van keelkanker.
1957
Geboortedag Duitse zanger-songwriter en gitarist Matthias Reim, in Korbach, Nordhessen. Pop, rock, Schlager. Songs: "Verdammt, ich lieb' dich", "Ich hab' geträumt von dir", "Maskenball", "Tal vez te quiero".
1962
Geboortedag US zangeres Linda Davis, in Dodson, Texas. Country, C&W, pop, gospel. Songs: "Does he love you" (met Reba McEntire), "Some kinda woman", "All the good ones are taken", "In a different light", "If you could see you through my eyes", "I'm yours", "Some things are meant to be", "Shout to the Lord".
1973
Sterfdag Engelse basgitarist en songwriter John Rostill (John Henry Rostill, 1942-73). Hij electrocuteert zichzelf in zijn huisstudio. Groep: 'The Shadows', 1963-73. Songs: "Apache", "Foot tapper", "The savage". Schreef: "Wish I could shimmy like my sister Arthur", "Windjammer". Solo: "Funny old world", "Green apples". Schreef "Let me be there", "Please mr. please" en "If you love me, let me know" voor Olivia Newton-John.
1981
Geboortedag Britse zangeres Natasha Bedingfield, in Lewisham, Londen. Nieuw-Zeelandse ouders. Songs: "These words", "Single", "Unwritten", "I wanna have your babies", "Soulmate", "Love like this", "Bruised water" (met Chicane). Ze is actief christen en nam songs op voor een pinkstergemeente in Londen. Jongere zus van zanger-songwriter Daniel Bedingfield.
1990
Geboortedag Britse zangeres-songwriter en actrice Rita Ora (Rita Sahatciu Ora), in Pristina, Kosovo, Joegoslavië. Albanese voorouders. Ze groeide op in West-Londen. R&B, pop, dance, rock, hiphop. Songs: "Hot right now", "How we do (party)", "Black widow", "R.I.P", "Your song", "Anywhere". Films: "Fifty shades of grey", "Fifty shades darker", "Spivs". TV: presentator "America's next top model" (2016), jurylid "The Voice UK" (2015).
2009
Sterfdag NL pianiste en zangeres Pia Beck (Pieternella Beck, 1925-2009). Hartstilstand. Groepen: 'Miller Sextet', 'Trio Pia Beck'. Songs: "Botch a me", "Pia's boogie", "Een beetje" (met John de Mol). Ze vroeg in 1997 haar vriendin Marga Samsonowski ten huwelijk in de Gay Krant; ze was eerder getrouwd met diskjockey Pete Felleman. Ze emigreerde in 1965 naar de Costa del Sol waar ze een pianobar en een makelaardij begon. Biografie: "The touch of my life".
Zoeken

Deze Dag geeft voor elke dag van het jaar een historisch overzicht van gebeurtenissen en verjaardagen in Groningen, Nederland, de Wereld en de Muziek.

© 2021 Deze Dag | Copyright en disclaimer